Բիրտ լեզուն թավշյա հեղափոխությունը դարձնում է երկաթյա

Աշխատելով Գերմանիայում, այդ թվում՝ Բունդեսթագում, առիթներ եմ ունեցել գրել ճառեր տարբեր պաշտոնյաների համար: Հիմա էլ շարունակում եմ գրել՝ ամեն անգամ հաշվի առնելով նոր առանձնահատկությունները:

Այսօր, երբ հակում կա ամեն ինչ կարճացնելու, արագացնելու, հեշտ չէ երկար ճառերի միջոցով ասելիքդ ասել: Ճառերը 20 րոպեից ավելի չպիտի լինեն, անիմաստ է: Իմ ճառերը հիմնականում 15-րոպեանոց են, եթե իհարկե, ճառախոսը ավելի երկար ճառ չի ուզում:

Հավանաբար նախկինում մարդիկ ավելի շատ համբերությունը ունեին լսելու, իսկ այսօր երկար ճառը ձանձրալի է. ամեն ինչ պետք է լինի ամփոփ: Սակայն կարճ լինելուց բացի ճառերը պետք է նաև համապատասխանեն նոր իրավիճակին:

Ճառը գրելուց առաջ անհրաժեշտ է բարձրաձայն խոսել թեմայի մասին, հասկանալ, թե ինչը պետք է շեշտադրել, թիրախավորել և այլն: Նախընտրելի է, որ ճառագիրը ճանաչի ճառախոսին, խոսի հետը՝ իմանա, թե ինչն է նրա համար առաջնահերթ, երկրորդական, ինչ բառապաշար ունի և այլն: Լեզվին, բառապաշարին պետք է ուշադրություն դարձնել, հղկել, մտածված գործածել:

Բնական է արտաքին տեսքը նույնքան կարևոր է, ինչպես բեմը, բեմադրությունը:

Գերմանիայում Դոյչե բանկը իր տարեկան մամլո ասուլիսի ժամանակ բեմահարդարներին է խնդրել, որ սրահի բեմը հարդարեն, լույսի հարցը լուծեն, որոշեն բեմի հեռավորությունը աթոռներից, ծաղիկների և գույների հարցը:

Ճառագիրը միայն ճառ չի գրում այլ նաև մասամբ մամուլի խոսնակի հետ միասին պետք է բեմահարդարմամբ զբաղվի: Դա նաև հռետորության և հանրային կապի մաս է:

Գերմանիայից ոչ ակտիվորեն, բայց առիթ եմ ունեցել հետևել Հայաստանում տեղի ունեցած թավշյա հեղափոխությանն ու հետհեղափոխական զարգացումներին:

Հեղափոխությունն արդեն իրականություն է, սակայն հեղափոխությունից հետո երկրի կառավարումը ենթադրում է ավելի զուսպ քաղաքական գործընթաց ու քաղաքական մշակույթի ձևավորում:

Հեղափոխության ժամանակ և հետո, հատկապես վերջերս կայացած ավագանու ընտրությունների քարոզարշավի ժամանակ լսեցինք այնպիսի ճառեր, որոնց բիրտ լեզուն չի կարող դրականորեն ազդել քաղաքական մշակույթի զարգացմանը: Պատասխանատու անձինք պետք է ավելի զուսպ լինեն իրենց ելույթներում: Իհարկե, քննադատություն պետք է լինի, բայց ոչ այդքան կոպիտ լեզվով: Դա էլ է մշակույթ, ինչպես թատրոնը, երգն ու պարը:

Մարդկանց գլուխները պատով տալը, կախաղան հանելը, ասֆալտին փռելը ու թաղելը… սրանք քննադատություններ չեն, սա կրքերի պոռթկում է, որը ոչ միայն վնասում է քաղաքական մշակույթին, այլև անտեղի է:

Նման լեզվով խոսելու կարիք չկա: Այդպես ստեղծվում է ախտավոր բոլորակ՝ հաջորդն էլ նախորդի մասին նույն լեզվով կխոսի ու այդպես շարունակ: Այդ բոլորակը պետք է ընդհատել, որպեսզի քաղաքական մշակույթը որոշ հասունություն, հեռատեսություն, չափ ու կշիռ ունենա:

Երբ ընտրապայքարը թեժ է, կրքերը բորբոքվում են, բայց քաղաքական գործիչները պետք է իրենց զսպեն և ծայրահեղությունների մեջ չընկնեն, նույնիսկ եթե քննադատում են:

Ճառերը մեծ դեր խաղացին թավշյա հեղափոխության ժամանակ: Նիկոլ Փաշինյանն իր ճառերով, կեցվածքով, ջերմությամբ, որ զգացվում է նաև հեռուստացույցով, կարողացավ քաղաքացիներին համախմբել և հասնել նպատակին:

Սակայն վարչապետ ընտրվելուց հետո, ավագանու ընտրությունների ժամանակ բեմից հնչող նրա խոսքը՝ հաճախ բիրտ լեզվով, ձայնը, գոռալով խոսելը լավ տպավորություն չէին թողնում:

Դա հակասում է նաև իր հանդարտ, ջերմ կերպարին, որն իրեն շատ համակրելի է դարձնում: Վարչապետն արդեն այլ ոճ պետք է որդեգրի: Կիրքը դրական ազդեցություն չի կարող ունենալ այս դեպքում, չնայած պետք է նաև հաշվի առնել, թե ինչ է ուզում լսարանը կամ ինչպես է ընդունում նման լեզուն:

Իմ ականջին այդ բիրտ լեզուն թավշյա հեղափոխությունը դարձնում է երկաթյա: Եթե մի ոճով թավշյա հեղափոխություն է արվել, պետք է լուրջ մտածել՝ կարելի՞ է այդ նույն ոճով շարունակել երկրի ղեկավարումը:

Քանի մարդն ընդդիմադիր է, կարող է որոշ բաներ իրեն թույլ տալ, երբ արդեն պատասխանատվություն է ստանձնում որպես նախարար, քաղաքապետ և այլն, դերը փոխվում է: Այլևս բեմի վրա չեք կարող ընդդիմադիրի դեր կատարել, չեք կարող ձեր կառավարության մեջ ընդդիմադիր լինել, այդպես չի լինում: Եթե ընդդիմադիր չեք՝ ոճն էլ պիտի փոխվի, կեցվածքն էլ, հակառակ դեպքում մարդկանց մոտ կարող է հարցեր ծագեն՝ հիմա ընդդիմադի՞ր եք, ղեկավա՞ր, պատասխանատո՞ւ, թե՞ հակառակորդ: Ո՞րն է ի վերջո դերը: Դերը պետք է հստակեցվի:

Նաև լրատվամիջոցների դերը. լրագրողները իրականությունը արտացոլո՞ղ են, թե՞ ժողովրդավարությունը պաշտպանող: Լրագրողը պետք է իր պարտականությունը որոշի, պետք է լուրը հաղորդի, բայց զուգահեռ հարթակ ստեղծի քննարկելու: Այդ հակակշիռը պետք է ստեղծել, ոչ թե դրականը հաղորդել, բացասականը՝ ոչ:

Ճառագրության մեջ ամենահիմնական սկզբունքներից մեկը հենց պատշաճությունն է: Ճառը պետք է պատշաճ լինի խոսողին, ունկնդրին, ժամանակին, վայրին, առիթին:

Տարբերություն կա՝ ճառախոսը իբրև անհատ է խոսում, թե իբրև մի հաստատության ներկայացուցիչ, ընդդիմադիր, թե պաշտոնյա և այլն:

Մյուս սկզբունքը՝ համապատասխանությունն է՝ խոսքի, ձայնի և շարժուձևի: Այստեղ հակասություններ չպիտի լինեն: Օրինակ, մարդը չի կարող ասել ուրախ եմ, որ այստեղ եք, բայց շարժուձևով փակվի իր մեջ:

Այս բոլոր սկզբունքները ունենալու պարագայում թերևս կարևոր հարց է՝ տվյալ ճառը հաջո՞ղ էր, ազդեցի՞կ, թե՞ հակառակը: Շատ դժվար է դա որոշել, դեռևս չկան ճառի ազդեցության չափման միջոցներ: Երբեք չգիտես հանդիսատեսը, որ երկար ծափահարում էր ճառից հետո, նո՞ւյն համոզմանն է: Մեկ այլ հարց է՝ ճա՞ռն է ավելի ազդեցիկ, թե՞ ասենք դաստակի մի շարժումը:

Ես ճառի ազդեցության իմ «չափիչն» ունեմ. այն ազդեցիկ է, եթե մամուլն արձագանքում է, մեջբերումներ է անում կամ լսարանի կողմից արձագանք կա՝ նամակ, զանգ և այլն: Բայց դրանք էլ միանշանակ չափորոշիչներ չեն:

Վազրիկ Բազիլ
Գերմանահայ քաղաքական տեխնոլոգ

Աղբյուրը՝media.am

Նմանատիպ նորություններ

Դատական իշխանություն.Միայն փաստեր #12.ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ... https://www.facebook.com/serzhpresident/videos/530499167443686/ Տեսանյութը՝ Սերժ Սարգսյանի ոչ պաշտոնական էջից....
Լևոնանիկոլական ռեժիմի առանձնահատկությունները... Երբ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց, որ ինքը որևէ «իզմի» հետևորդ չէ, անկեղծ էր։ Նրա վարչապետությունը եկավ ապացուցելու այդ անկեղծությունը։ Քաղաքական ու ...
«Հեղափոխության հակառակ կողմը» .Վահան Բաբայան... Հեղափոխության հակառակ կողմը Հազարավոր մարդկանց հիասթափություննր Չիրականացված խոստումներ Դժգոհ գյուղացիներ Ներդրումների բացակայություն Ներգա...
ԾՆՈՂՆԵ՛Ր, ՈՒՇԱԴԻՐ !!! Դպրոցական երեխաների շրջանում... Խնդրում ենք ուշադիր կարդալ և այս տեղեկատվությամբ կիսվել բոլոր նրանց հետ, ովքեր դպրոցական տարիքի երեխաներ ունեն: Բոլոր ծնողները պետք է իմանան սրա մ...
«Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում կալանավոր է կախվել... ՀՀ քննչական կոմիտեի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում հարուցվել է քրեական գործ՝ ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում պահվող կալանավո...

Թողնել պատասխան

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով